نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روابط بین الملل، دانشگاه علامه طباطبایی

2 کارشناس ارشد علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم آباد

چکیده

تاریخ روابط دوجانبه ایران و روسیه همواره وضعیتی سینوسی و دوره­ هایی از بهبود و تعدیل را تجربه کرده است. ازاین رو، می توان گفت همکاری، رقابت و بعضا تعارض مشخصه بارز روابط دو کشور در سطوح منطقه­ ای و بین ­المللی است. دو کشور در موضوعات و عرصه های مختلفی همچون برنامه اتمی ایران، در دست گرفتن بازار انرژی و مسایل خاورمیانه به ویژه در بحران سوریه و منازعه در فلسطین اشغالی با وجود سطحی از همکاری دارای منافع و سیاست های متفاوت و بعضا ناسازگاری هستند. از این رو این مقاله به دنبال پاسخ به این سوال است که مهمترین عامل یا عوامل تعارض و تداخل منافع دو کشور جمهوری اسلامی ایران و روسیه در عرصه سیاست خارجی کدامند؟ فرضیه ای که در این زمینه ارایه شده است این است که مهمترین عامل رقابت و اختلاف منافع دو کشور ایران و روسیه جایگاه متفاوت دو کشور در ساختار قدرت بین المللی است. در این زمینه، از روش توصیفی ـ تحلیلی برای تجزیه و تحلیل داده ها و منابع موجود استفاده شده است. بر اساس یافته ­های پژوهش آنچه که عمدتا جمهوری اسلامی ایران را در کنار روسیه قرار می دهد رویکرد و منافع موازی دو کشور در مقابله با یکجانبه­ گرایی و نفوذ بین المللی آمریکا است، این در حالی است که با توجه به رقابت های ژئوپلیتیکی و تفاوت در اهداف بین المللی واگرایی منافع دو کشور به ویژه در سطوح کلان و استراتژیک برجستگی بیشتری دارد.

کلیدواژه‌ها