نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار ،گروه علوم سیاسی ، دانشگاه آزاد واحد تاکستان ، ایران

چکیده

مسکو بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی موقعیت ژئوپلیتیکی خود را از دست داد و مجبور شد تا سیاست خارجی­ اش را بازسازی کند. به دنبال آشکار شدن نگرانی فزاینده درباره جمهوری­ های تازه استقلال یافته آسیای مرکزی و قفقاز که بسیاری روسها از ان به عنوان حیاط خلوت فدراسیون روسیه نام می بردند، سیاست خارجی روسیه بر کشورهای ایران و ترکیه متمرکز شد. روسیه با ایران که نه تنها خریدار اصلی راکتورهای هسته ای و تجهیزات نظامی روسی بود، بلکه همچنین سیاست مشترکی با این کشور در قبال  افغانستان، تاجیکستان و آذربایجان داشت، اتحاد تاکتیکی را توسعه داد. روسیه رابطۀ پیچیده ای نیز با ترکیه برقرار کرد. هرچند زمانی که پوتین به عنوان رئیس جمهور روسیه انتخاب شد، رابطه این دو کشور بیشتر به سوی همکاری به ویژه در زمینه انرژی حرکت کرده است. با این حال، مشکل اساسی آن است که منابع اندکی برای موفقیت سیاست خارجی روسیه در خاورمیانه وجود دارد و نقش ابزارهای اقتصادی و نظامی در سیاست خارجی این کشور اساسا ضعیف است. در بخش نخست مقاله حاضر، عوامل مؤثر در روابط ایران و روسیه طی سالهای اخیر به تفصیل مورد بررسی قرار گرفته است.

کلیدواژه‌ها